Πλημμύρες στην Κρήτη: τι δικαιούται όποιος έχασε σπίτι ή περιουσία, και πόσο γρήγορα
Τι προβλέπει ο νόμος για όσους πλημμύρισαν στην Κρήτη, και πότε θα δουν χρήματα;
Τρεις μέρες κακοκαιρίας στην Κρήτη, ένας νεκρός κτηνοτρόφος στο Ρέθυμνο, σπίτια με νερό πάνω από ένα μέτρο στα Ζωνιανά, κομμένοι δρόμοι σε Μυλοπόταμο, Ανώγεια και Αμάρι. Ο Δήμος Μυλοποτάμου κηρύχθηκε σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης πολιτικής προστασίας ως τις 30 Δεκεμβρίου 2026, και ο αρμόδιος υφυπουργός για την Κρατική Αρωγή πηγαίνει τη Δευτέρα για καταγραφή ζημιών. Είναι η πρώτη μεγάλη καταστροφή μετά τον νέο νόμο για τη στεγαστική αρωγή, που ψηφίστηκε στις 2 Σεπτεμβρίου. Τι λέει ακριβώς;
Η ετυμηγορία
Προβλέπεται, θέλει ΚΥΑΤι προβλέπει ο νόμος για όσους πλημμύρισαν στην Κρήτη, και πότε θα δουν χρήματα;
Ο Μυλοπόταμος είναι σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης ως τις 30 Δεκεμβρίου, άρα ο νέος νόμος για την κρατική αρωγή (ν. 5329/2026, ένα μήνα παλιός) ενεργοποιείται. Η «πρώτη αρωγή» είναι αφορολόγητη και ακατάσχετη, αλλά το ποσό της το ορίζει κοινή υπουργική απόφαση που δεν έχει εκδοθεί ακόμη.
Νομικά, το δικαίωμα υπάρχει από την ώρα που ο Μυλοπόταμος κηρύχθηκε σε έκτακτη ανάγκη: ο νόμος το δένει ρητά με αυτή την κήρυξη. Τι λείπει είναι η ΚΥΑ του άρθρου 23 παρ. 3, που θα πει πόσα ευρώ ανά βαθμό ζημιάς και σε ποιες ακριβώς περιοχές. Αυτό είναι ο γνωστός μηχανισμός που το ΝΟΜΟΠΡΙΣΜΑ μετράει στο «Τι σου χρωστάει το κράτος»: ο νόμος υπόσχεται, η απόφαση αποφασίζει. Στον Daniel του 2023 η πρώτη αρωγή ανακοινώθηκε μέσα σε δύο εβδομάδες· ο νέος νόμος δεν βάζει προθεσμία. Ανώγεια και Αμάρι, που δεν έχουν κηρυχθεί ακόμη, μένουν εκτός μέχρι να κηρυχθούν ή να οριοθετηθούν.
Τι έγινε
Από τις 30 Σεπτεμβρίου η Κρήτη δέχεται διαδοχικά κύματα κακοκαιρίας, με πάνω από 220 χιλιοστά βροχής στο Ηράκλειο και μηνύματα του 112 για όλο το νησί. Στα Ζωνιανά υπερχείλισε χείμαρρος και παρέσυρε λάσπη και πέτρες μέσα στο χωριό· στις Γούβες οι δρόμοι έγιναν ποτάμια. Ένας κτηνοτρόφος 79 ετών παρασύρθηκε από χείμαρρο στον Άγιο Βασίλειο Ρεθύμνου και πέθανε.
Με την απόφαση Α3935/1.10.2026 της Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας, ο Δήμος Μυλοποτάμου κηρύχθηκε σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης πολιτικής προστασίας ως τις 30 Δεκεμβρίου 2026. Για Ανώγεια και Αμάρι δεν έχει δημοσιευθεί ακόμη αντίστοιχη κήρυξη, κατά τα δημοσιεύματα.
Τι λέει ο νέος νόμος
Ο ν. 5329/2026 ξαναέγραψε το πλαίσιο της στεγαστικής αρωγής. Το άρθρο 10 προβλέπει ότι σε «εξαιρετικές περιπτώσεις» με εκτεταμένες ζημιές μπορεί να δοθεί «πρώτη αρωγή» έναντι της στεγαστικής, σε ιδιοκτήτες κτιρίων σε περιοχές που είτε οριοθετήθηκαν ως πληγείσες είτε κηρύχθηκαν σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης πολιτικής προστασίας. Ο Μυλοπόταμος πληροί ήδη τη δεύτερη προϋπόθεση.
Η πρώτη αρωγή είναι αφορολόγητη, ανεκχώρητη και ακατάσχετη, δεν συμψηφίζεται με χρέη προς το Δημόσιο ή τράπεζες, και δεν μετράει ως εισόδημα. Κατά το άρθρο 14, δεν μπορεί να ξεπερνά το 80% της αξίας του κτιρίου όπως υπολογίζεται για τον ΕΝΦΙΑ, η αίτηση γίνεται στην ηλεκτρονική πλατφόρμα κρατικής αρωγής, και την πληρωμή κάνει το Υπουργείο Κλιματικής Κρίσης.
Το ποσό ανά βαθμό ζημιάς δεν είναι στον νόμο. Το ορίζει, κατά το άρθρο 23 παρ. 3, κοινή απόφαση τεσσάρων υπουργών, μετά από εισήγηση της Κυβερνητικής Επιτροπής Κρατικής Αρωγής, η οποία «εξειδικεύει» και τις πληγείσες περιοχές. Χωρίς αυτή την απόφαση, δεν πληρώνεται τίποτα.
Τι να κάνει ο πληγείς
Πρώτα η καταγραφή: φωτογραφίες της ζημιάς πριν από κάθε καθαρισμό, κράτηση αποδείξεων για ό,τι αγοράζεται. Έπειτα η αυτοψία από τα κλιμάκια του υπουργείου, που ξεκινούν από τη Δευτέρα. Η αίτηση στην πλατφόρμα ανοίγει μόνο όταν βγει η ΚΥΑ. Για ζημιές σε αυτοκίνητα και οικοσκευή ισχύει χωριστό καθεστώς από το άρθρο 10 του ν. 4797/2021, και για αγροτικές εκμεταλλεύσεις ο ΕΛΓΑ.
Τι προβλέπει ο νόμος
- ν. 5329/2026, άρθρο 10 (όροι χορήγησης πρώτης αρωγής)Σε εξαιρετικές περιπτώσεις με εκτεταμένες ζημιές δίνεται πρώτη αρωγή έναντι στεγαστικής, σε ιδιοκτήτες κτιρίων σε περιοχές οριοθετημένες ως πληγείσες ή σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης πολιτικής προστασίας. Είναι αφορολόγητη, ανεκχώρητη, ακατάσχετη και δεν συμψηφίζεται με χρέη.
- ν. 5329/2026, άρθρο 14 (διαδικασία πρώτης αρωγής)Το ύψος της ορίζεται ανάλογα με τη βλάβη από την ΚΥΑ του άρθρου 23 παρ. 3, δεν ξεπερνά το 80% της αξίας ΕΝΦΙΑ του κτιρίου, η αίτηση υποβάλλεται στην πλατφόρμα κρατικής αρωγής ως υπεύθυνη δήλωση, και η πληρωμή γίνεται από το Υπουργείο Κλιματικής Κρίσης.
- ν. 5329/2026, άρθρο 23 παρ. 3 (εξουσιοδότηση)Με κοινή απόφαση των Υπουργών Κλιματικής Κρίσης, Οικονομικών, Ψηφιακής Διακυβέρνησης και του συναρμόδιου υπουργού, μετά από εισήγηση της Κυβερνητικής Επιτροπής Κρατικής Αρωγής, προσδιορίζεται το ύψος της πρώτης αρωγής ανά σοβαρότητα βλάβης και εξειδικεύονται οι πληγείσες περιοχές.
Στο ΝΟΜΟΠΡΙΣΜΑ
Οι νόμοι πίσω από την είδηση, πώς τους ψήφισαν τα κόμματα, και πού να ψάξεις παραπέρα.
ν. 5329 · ψηφίστηκε 2 Σεπτεμβρίου 2026
Νέο πλαίσιο μέτρων στεγαστικής αρωγής και λοιπών ενισχύσεων μετά από φυσικές καταστροφές, βελτίωση πλαισίου κρατικής αρωγής και ιδιωτικής ασφάλισης…
Αναμορφώνει το πλαίσιο κρατικής αρωγής μετά από φυσικές καταστροφές: στεγαστική συνδρομή σε πληγέντες, ενισχύσεις σε επιχειρήσεις και αγρότες, και κίνητρα ώστε οι επιχειρήσεις να ασφαλίζονται ιδιωτικά έναντι σεισμών, πλημμυρών και πυρκαγιών. Τροποποιεί τους…
+2 Αποτίμηση ΝΟΜΟΠΡΙΣΜΑΤΟΣ: Ελαφρώς θετικό
ν. 5116 · ψηφίστηκε 1 Ιουλίου 2024
Ιδιωτική ασφάλιση έναντι φυσικών καταστροφών, κρατική αρωγή και προστασία, στεγαστική συνδρομή, διατάξεις για το Πυροσβεστικό Σώμα και άλλες διατάξεις
Θεσπίζεται υποχρεωτική ιδιωτική ασφάλιση έναντι φυσικών καταστροφών για επιχειρήσεις με τζίρο άνω των 2 εκατ. ευρώ, με παράλληλη διατήρηση της κρατικής αρωγής, στεγαστική συνδρομή σε περιπτώσεις μη κατοικησιμότητας και διατάξεις για το Πυροσβεστικό Σώμα.
0 Αποτίμηση ΝΟΜΟΠΡΙΣΜΑΤΟΣ: Ουδέτερο / αμφίρροπο
- ΝΔ ΝΑΙ
- ΣΥΡΙΖΑ ΟΧΙ
- ΠΑΣΟΚ ΟΧΙ
- ΚΚΕ ΟΧΙ
- Ελληνική Λύση ΟΧΙ
- Νέα Αριστερά ΟΧΙ
- ΝΙΚΗ ΟΧΙ
- Πλεύση Ελευθερίας ΟΧΙ
- Σπαρτιάτες ΟΧΙ
Ρώτησε το ΝΟΜΟΠΡΙΣΜΑ
Διάβασε ακόμη
- Τι σου χρωστάει το κράτος → άρθρα για ενισχύσεις μετά από καταστροφές που περιμένουν ακόμη υπουργική απόφαση
- Ρώτησε το ΝΟΜΟΠΡΙΣΜΑ → τι προβλέπει ο ν. 5329/2026 για όσους έχασαν σπίτι
nomoprisma.ai
Συμπέρασμα από nomoprisma.ai
Ο ν. 5329/2026 είναι ένας μήνα παλιός και η Κρήτη είναι η πρώτη του δοκιμή. Το σημαντικό βήμα του νόμου είναι ότι η πρώτη αρωγή γίνεται ακατάσχετη και δεν συμψηφίζεται με χρέη: στον Daniel, πληγέντες είδαν την ενίσχυση να κόβεται για παλιές οφειλές. Αυτό τελείωσε.
Το αδύνατο σημείο είναι ο χρόνος. Ο νόμος αφήνει το ποσό και τις περιοχές σε ΚΥΑ τεσσάρων υπουργών, χωρίς προθεσμία έκδοσης. Αν η απόφαση βγει μέσα σε δύο εβδομάδες όπως το 2023, ο νόμος θα έχει δουλέψει. Αν αργήσει, οι κάτοικοι των Ζωνιανών θα έχουν ένα δικαίωμα χωρίς νούμερο.
Αυτόματη ανάλυση πάνω στα στοιχεία του θέματος. Δεν είναι νομική συμβουλή.
Πηγές
Newsletter · κάθε πρωί
Ο νόμος της ημέρας, στο email σου
Τα μεγάλα θέματα της ημέρας με την ετυμηγορία τους, σε ένα σύντομο email. Δωρεάν. Διαγραφή με ένα κλικ.
Νομική ανάγνωση της επικαιρότητας, όχι νομική συμβουλή. Για όσους εμπλέκονται ισχύει το τεκμήριο αθωότητας και δεν δημοσιεύονται ονόματα ιδιωτών. Βρήκατε λάθος; Πώς διορθώνουμε. Το κείμενο και σε Markdown.
